ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੀ ਖਪਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ। CNG ਅਤੇ PNG ਦੀ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਵਰਤੋਂ ਕਾਰਨ ਇਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਹੁਣ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਗਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਿੱਥੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਗੀਆਂ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਦੀ ਖਪਤ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕੀਮਤਾਂ
ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੀ ਖਪਤ ਸਾਲਾਨਾ 103 ਅਰਬ ਘਣ ਮੀਟਰ (BCM) ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵੇਗੀ, ਜੋ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਪੱਧਰ ਤੋਂ 60 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵੱਧ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ 280-290 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ MMBtu ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਹੈ। MCX ‘ਤੇ, ਇਹ 281-289 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ MMBtu ‘ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ
ਵੱਧਦੀ ਮੰਗ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਚੱਲਦਿਆਂ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ LNG ਆਯਾਤ ‘ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਕੀਮਤਾਂ 340-420 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ MMBtu ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਗੈਸ ਦੀ ਖਪਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ 2027 ਤੱਕ ਕੀਮਤਾਂ 350-440 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ MMBtu ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਾਲ 2028 ਤੱਕ, LNG ਦੀ ਵਧੀ ਹੋਈ ਸਮਰੱਥਾ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ, ਪਰ ਮੰਗ ਦਾ ਦਬਾਅ ਬਰਕਰਾਰ ਰਹੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਕੀਮਤਾਂ 360-460 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ MMBtu ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੰਗ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਆਯਾਤ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ 2029 ਤੱਕ ਇਹ 370-480 ਰੁਪਏ ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 2030 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਦੀ ਖਪਤ ਲਗਭਗ 60 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੱਕ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਮਰਥਨ ਮਿਲੇਗਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਹ 380-500 ਰੁਪਏ ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨਗੇ। ਗੈਸ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਆਵਾਜਾਈ, ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋੜ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮਹਿੰਗੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਮੱਧ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਬਜਟ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਖਰਚਿਆਂ ਦੋਵਾਂ ‘ਤੇ ਪਵੇਗਾ।
