ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜਨਮ ਦਰ
ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ 2025 ਦੌਰਾਨ ਜਨਮ ਦਰ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, 2025 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6.55 ਲੱਖ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਜੋ 2024 ਦੇ ਕਰੀਬ 6.80 ਲੱਖ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ ਚੌਥਾ ਸਾਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਜਨਮ ਦਰ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ 1946 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਵਾਂ ਪੱਧਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਫ਼ਰਟੀਲਿਟੀ ਰੇਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ
ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਫ਼ਰਟੀਲਿਟੀ ਰੇਟ ਹੁਣ 1.35 ਬੱਚੇ ਪ੍ਰਤੀ ਔਰਤ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2.1 ਦੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਦਰ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਘਟਦੀ ਰਹੇਗੀ, ਜੇਕਰ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨਾ ਵਧੇ। ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਨਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਜਨਮ-ਮੌਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ
2025 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਦਕਿ ਜਨਮ ਸਿਰਫ਼ ਲਗਭਗ 6.55 ਲੱਖ ਰਹੇ। ਇਸ ਨਾਲ ਕਰੀਬ 3.5 ਲੱਖ ਦਾ ਜਨਮ ਘਾਟਾ ਬਣਿਆ, ਜੋ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਲਾਤ ਆਰਥਿਕਤਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੈਨਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਖੇਤਰੀ ਅੰਤਰ
ਪੂਰਬੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਪੱਛਮੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਘੱਟ ਰਹੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੈਮਬਰਗ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਦਰ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵਾਧਾ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਘੱਟ ਲੋਕ ਹੁਣ ਮਾਪੇ ਬਣਨ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਚਿੰਤਾ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨੂੰ ਘਟਾਏਗਾ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਵਾਲੀ ਆਬਾਦੀ ਵਧੇਗੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਉੱਚੇ ਖ਼ਰਚੇ, ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ-ਵਿਰੋਧੀ ਨੀਤੀਆਂ ਵੀ ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੰਨੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
