ਨਾਟੋ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਜਨਰਲ ਮਾਰਕ ਰੂਟੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਮਦਦ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਯੂਰਪ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਯੂਰਪੀ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇ ਕੋਈ ਇਹ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਜਾਂ ਯੂਰਪ ਇਕੱਲਾ ਆਪਣੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ‘ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ’ ਵਿੱਚ ਜੀ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਬਿਨਾਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ
ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਰੂਟੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਯੂਰਪ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਸੁਪਨਾ ਹੀ ਦੇਖਦਾ ਰਹੇ। ਅਜਿਹਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਨਾਟੋ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖਰਚੇ
ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਾਟੋ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤਣਾਅ ਵਧਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਬਿਆਨ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦੇ ਅਰਧ-ਆਟੋਨੋਮਸ ਖੇਤਰ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਲੈਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਨਵੇਂ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮਝੌਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਕਦਮ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਰੂਟੇ ਦੀ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਨਾਟੋ ਦੇ 32 ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਿਯਮ ਹੈ- ਆਰਟੀਕਲ 5। ਇਸ ਨਿਯਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਪਾਬੰਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਟੋ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਹੇਗ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਨਾਟੋ ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ, ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਰੱਖਿਆ ਖਰਚ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਸੀ। ਸਪੇਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਅਗਲੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਚ ਕਰਨਗੇ। ਨਾਟੋ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 2035 ਤੱਕ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ (GDP) ਦਾ 5% ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ‘ਤੇ ਖਰਚ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮਾਰਕ ਰੂਟੇ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਯੂਰਪ ਸੱਚਮੁੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ 5% ਵੀ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਕੱਲੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ 10% ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਾਲ ਹੀ, ਆਪਣੀ ਖੁਦ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਬਣਾਉਣੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਅਰਬਾਂ ਯੂਰੋ ਖਰਚ ਹੋਣਗੇ।” ਰੂਟੇ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਯੂਰਪ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੁਰੱਖਿਆ- ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਗਾਰੰਟੀ ਗੁਆ ਦੇਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੰਜ਼ ਕਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, “ਜੇਕਰ ਅਮਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਸਾਡੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਆਖਰੀ ਗਾਰੰਟੀ ਵੀ ਚਲੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਫਿਰ… ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ।”
