ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ X (ਪਹਿਲਾਂ Twitter) ’ਤੇ €120 ਮਿਲੀਅਨ ਦਾ ਭਾਰੀ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ Digital Services Act (DSA) ਹੇਠ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਵੱਡੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਯੂਜ਼ਰ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।
ਜੁਰਮਾਨੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ
ਲੰਬੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ EU ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ X ਕਈ ਪੇਮਾਨਿਆਂ ’ਤੇ DSA ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ’ਤੇ ਖਰਾ ਨਹੀਂ ਉਤਿਆ।
ਮੁੱਖ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:
-
ਭਟਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ‘Blue Tick’ ਸਿਸਟਮ
-
ਵਿਗਿਆਪਨ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਦੀ ਘਾਟ
-
ਰਿਸਰਚਰਾਂ ਲਈ ਡਾਟਾ ਪਹੁੰਚ ਰੋਕਣਾ
ਗਲਤ / ਭਟਕਾਉਣ ਵਾਲਾ Blue Tick Badge
X ਨੇ ਬਲੂ ਟਿਕ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਬਦਲਿਆ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਯੂਜ਼ਰ ਪੈਸਾ ਦੇ ਕੇ ਟਿਕ ਲੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
EU ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਨਾਲ:
-
ਯੂਜ਼ਰਾਂ ਨੂੰ ਗਲਤਫਹਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ
-
ਨਕਲੀ ਅਕਾਊਂਟ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਲੱਗਦੇ ਹਨ
-
ਮਿਸਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਠੱਗੀ ਦਾ ਜੋਖਮ ਵਧਦਾ ਹੈ
ਇਸ ਨੂੰ “ਮਿਸਲੀਡਿੰਗ ਡਿਜ਼ਾਈਨ” ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ EU ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਮੰਨਿਆ।
Ad Transparency ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਫੇਲ
DSA ਹੇਠ ਹਰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਡਾਟਾਬੇਸ ਰੱਖਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਵੇ ਕਿ:
-
ਵਿਗਿਆਪਨ ਕਿਸ ਨੇ ਦਿੱਤਾ
-
ਕਿਸਨੂੰ ਟਾਰਗੇਟ ਕੀਤਾ
-
ਕਿਉਂ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ
X ਨੇ ਇਹ ਪੂਰੀ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਕਲੀ ਵਿਗਿਆਪਨ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਅਤੇ ਠੱਗੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਿਸਰਚਰਾਂ ਨੂੰ ਪਬਲਿਕ ਡਾਟਾ ਨਾ ਦੇਣਾ
EU ਅਨੁਸਾਰ X ਨੇ:
-
ਰਿਸਰਚਰਾਂ ਦੀ ਡਾਟਾ ਪਹੁੰਚ ਸਿਮਤ ਕੀਤੀ
-
ਮਿਸਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਈ
-
ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ
ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ
ਇਹ ਜੁਰਮਾਨਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ:
-
ਵੱਡੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ
-
ਯੂਜ਼ਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਖਾਲੀ ਕਾਗਜ਼ੀ ਵਾਅਦੇ ਨਹੀਂ
-
DSA ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ
X ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਹਿ ਸਮੇਂ ਅੰਦਰ ਪੂਰਾ “Compliance Plan” ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਨਾ ਕਰਨ ’ਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਜੁਰਮਾਨੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਯੂਜ਼ਰਾਂ ਲਈ ਬਦਲਾਅ
ਭਾਵੇਂ ਤੁਰੰਤ ਕੋਈ ਬਦਲਾਅ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ:
-
ਹੋਰ ਸਪਸ਼ਟ verification ਸਿਸਟਮ
-
ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਵਿਗਿਆਪਨ ਜਾਣਕਾਰੀ
-
ਨਕਲੀ ਅਕਾਊਂਟ ਅਤੇ ਠੱਗੀ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸੁਰੱਖਿਆ
-
ਮਿਸਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਵਧੀਆ ਰਿਸਰਚ ਪਹੁੰਚ
DSA ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਡਿਜੀਟਲ ਦੁਨੀਆ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਯੂਜ਼ਰ-ਫ੍ਰੈਂਡਲੀ ਬਣੇ।
