‘ਫੋਰਏਵਰ ਕੈਮੀਕਲਜ਼’ (PFAS) ਕੀ ਹਨ?
ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਵਰਤੋਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਨਾਨ-ਸਟਿਕ ਬਰਤਨ, ਫੂਡ ਪੈਕਿੰਗ, ਵਾਟਰਪ੍ਰੂਫ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ PFAS ਨਾਮ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ “ਫੋਰਏਵਰ ਕੈਮੀਕਲਜ਼” ਇਸ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵਾਤਾਵਰਣ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿਹਤ ਉੱਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।
DNA ‘ਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ PFAS ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ DNA ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਉਸ ਦੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਰੰਮਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ, ਤਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੁੱਢਾ ਦਿਖਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਅਸਲੀ ਉਮਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਰਦਾਂ ਲਈ ਖਤਰਾ ਕਿਉਂ ਵੱਧ?
ਸ਼ੰਘਾਈ ਜਿਆਓ ਟੋਂਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਇਹ ਰਸਾਇਣ ਮਰਦਾਂ ‘ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਮੈਟਾਬੋਲਿਜ਼ਮ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੈਮੀਕਲਜ਼ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਜ਼ਬ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ 50 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨਲ ਬਦਲਾਅ ਕਾਰਨ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
PFAS ਕਿੱਥੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ?
ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਕੈਮੀਕਲ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ:
-
ਨਾਨ-ਸਟਿਕ ਬਰਤਨ
-
ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਪੈਕਿੰਗ
-
ਵਾਟਰਪ੍ਰੂਫ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਜੁੱਤੇ
-
ਡੱਬਾਬੰਦ ਜਾਂ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਖਾਣੇ
ਬਚਾਅ ਲਈ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁਝ ਆਦਤਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ:
- ਬਰਤਨ ਬਦਲੋ:
ਨਾਨ-ਸਟਿਕ ਪੈਨ ਦੀ ਥਾਂ ਸਟੀਲ ਜਾਂ ਲੋਹੇ ਦੇ ਬਰਤਨ ਵਰਤੋ।
2. ਪਲਾਸਟਿਕ ਘਟਾਓ:
ਪਲਾਸਟਿਕ ਕੰਟੇਨਰ ਅਤੇ ਡੱਬਾਬੰਦ ਖਾਣਾ ਘੱਟ ਵਰਤੋ।
3. ਤਾਜ਼ਾ ਖਾਣਾ ਖਾਓ:
ਘਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਤਾਜ਼ਾ ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣਾਓ।
4. ਸਚੇਤ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰੋ:
ਜਿੱਥੇ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ PFAS-Free ਉਤਪਾਦ ਚੁਣੋ।
ਸਿਹਤ ਲਈ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ
PFAS ਰਸਾਇਣ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਮਾਹਿਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
