ਕੀ ਤੁਹਾਡਾ ਕੁੱਤਾ ਬੁਢਾਪੇ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ? ਗਠੀਏ (ਆਰਥਰਾਈਟਿਸ) ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਦੇ 5 ਅਹਿਮ ਤਰੀਕੇ

ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਦਰਦ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ

ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਸਾਡੇ ਪਾਲਤੂ ਕੁੱਤੇ ਉਮਰ ਦੇ ਆਖਰੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਲੋੜਾਂ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਅਤੇ ਦਰਦਨਾਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ‘ਓਸਟੀਓਆਰਥਰਾਈਟਿਸ’ (ਜੋੜਾਂ ਦਾ ਗਠੀਆ)। ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਵਿੱਚ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਨਰਮ ਹੱਡੀ (ਕਾਰਟੀਲੇਜ) ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਸਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਰਗੜ ਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਕਸਰ ਲੋਕ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਹੌਲੀ ਚੱਲਣ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ‘ਬੁਢਾਪੇ ਦਾ ਅਸਰ’ ਸਮਝ ਕੇ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਜੋੜਾਂ ਦਾ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਰਦ-ਮੁਕਤ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।

1. ਸਰੀਰਕ ਵਜ਼ਨ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖੋ

ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗਠੀਏ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਰੀਕਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਜ਼ਨ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਦਾ ਵਾਧੂ ਵਜ਼ਨ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ, ਗੋਡਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੋੜਾਂ ‘ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਰੀਰ ਦੀ ਵਾਧੂ ਚਰਬੀ ਅਜਿਹੇ ਹਾਰਮੋਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਕੁੱਤੇ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਖੁਰਾਕ ਦਿਓ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦਾ ਤਲਿਆ-ਫਲਿਆ ਖਾਣਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।

2. ਹਲਕੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਸਰਤ

ਬਜ਼ੁਰਗ ਕੁੱਤਿਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉੱਚੀ ਛਾਲ ਮਾਰਨਾ ਜਾਂ ਤੇਜ਼ ਦੌੜਨਾ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬਿਲਕੁਲ ਨਾ ਚੱਲਣਾ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ। ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਹਰਕਤ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਲਕੀ ਕਸਰਤ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਂ ਦੋ ਵਾਰ ਲੰਬੀ ਸੈਰ ਕਰਵਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ 10-15 ਮਿੰਟ ਲਈ ਪੱਧਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਸੈਰ ਕਰਵਾਓ। ਜੇਕਰ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੈਰਾਕੀ (ਸਵਿਮਿੰਗ) ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਸਰਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਜੋੜਾਂ ‘ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਦਬਾਅ ਪਾਏ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

3. ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਦੀ ਜਲਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੋ

ਗਠੀਏ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਜੋੜਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਬਿਹਤਰ ਰਣਨੀਤੀ ਹੈ। ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਗਲੂਕੋਸਾਮਾਈਨ (Glucosamine) ਅਤੇ ਕੌਂਡਰੋਇਟਿਨ (Chondroitin) ਵਰਗੇ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲੇ ਸਪਲੀਮੈਂਟਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ। ਇਹ ਤੱਤ ਜੋੜਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਾਰਟੀਲੇਜ ਨੂੰ ਘਸਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੇ ਹਨ।

4. ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ

ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤਿਲਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਰਸ਼ਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਮਾਰਬਲ ਜਾਂ ਟਾਈਲਾਂ) ਬਜ਼ੁਰਗ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਜੋੜਾਂ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਕੁੱਤਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਬੈਠਦਾ ਜਾਂ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਰਬੜ ਦੇ ਮੈਟ ਜਾਂ ਕਾਰਪੇਟ ਵਿਛਾਓ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਨਾ ਤਿਲਕਣ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੌਣ ਲਈ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਓਰਥੋਪੀਡਿਕ ਬੈੱਡ (Orthopedic Bed) ਲਿਆਓ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਵੰਡ ਸਕੇ। ਕਾਰ ਜਾਂ ਉੱਚੇ ਬੈੱਡ ‘ਤੇ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਰੈਂਪ (ਢਲਾਣਦਾਰ ਰਸਤਾ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।

5. ਨਿਯਮਤ ਵੈਟਰਨਰੀ ਜਾਂਚ (ਡਾਕਟਰੀ ਮੁਆਇਨਾ)

ਉਮਰ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੋ ਵਾਰ ਡਾਕਟਰੀ ਜਾਂਚ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰਵਾਓ। ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਡਾਕਟਰ (ਵੈਟ) ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਚੱਲਣ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਅਤੇ ਜੋੜਾਂ ਦੀ ਹਰਕਤ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗਠੀਏ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗੇਗਾ, ਓਨੀ ਹੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦਵਾਈਆਂ, ਫਿਜ਼ੀਓਥੈਰੇਪੀ ਜਾਂ ਲੇਜ਼ਰ ਥੈਰੇਪੀ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਦੇ ਦਰਦ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।