ਅਦਾਕਾਰਾ ਸਵਰਾ ਭਾਸਕਰ ਨੇ 1987 ਦੇ ਚਰਚਿਤ ਰੂਪ ਕੰਵਰ ਸਤੀ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਦਾ ਗੁਣਗਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਆਰੋਪੀ 8 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ‘ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਗੁੱਸਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਾਮਲਾ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ 18 ਸਾਲਾ ਰੂਪ ਕੰਵਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਚਿਤਾ ‘ਤੇ ਸਤੀ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਸਵਰਾ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਭੜਾਸ ਕੱਢਦਿਆਂ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ ‘ਪਦਮਾਵਤ’ ਦੌਰਾਨ ਜੌਹਰ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ‘ਤੇ ਲਿਖੀ ਆਪਣੀ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚਿੱਠੀ ਵਾਲੇ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਕੁਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਦੇ ਗੁਣਗਾਨ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।
ਰੂਪ ਕੰਵਰ ਕੇਸ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਅਤੇ ਸਵਰਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ
ਸਾਲ 1987 ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਦਿਓਰਾਲਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਰੂਪ ਕੰਵਰ ਦੀ ਮੌਤ ਨੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਝੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਤੀ ਰੋਕੂ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਇਸ ਕਾਂਡ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਆਰੋਪੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸਵਰਾ ਭਾਸਕਰ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਜਿਹੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਨਾ ਮਿਲਣਾ ਸਮਾਜ ਲਈ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਜਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਬਹਾਨੇ ਹੇਠ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕੁਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦੇਣਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ।
‘ਪਦਮਾਵਤ’ ਜੌਹਰ ਵਿਵਾਦ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਮੁੱਦਾ
ਸਵਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ 2018 ਵਿੱਚ ਆਈ ਫਿਲਮ ‘ਪਦਮਾਵਤ’ ਦੇ ਸਮੇਂ ਹੋਏ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੰਜੇ ਲੀਲਾ ਭੰਸਾਲੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਜੌਹਰ (ਸਮੂਹਿਕ ਆਤਮਦਾਹ) ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਮਹਿਮਾਮੰਡਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸਵਰਾ ਨੇ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਆਤਮ-ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਜਿਊਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕਾਫੀ ਟਰੋਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ, ਫਿਲਮਾਂ ਜਾਂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਦਿਖਾਉਣਾ ਹੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਸਤੀ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬੜ੍ਹਾਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੋਚ ‘ਤੇ ਬਹਿਸ
ਅਦਾਕਾਰਾ ਦੇ ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਧਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਬਹਿਸ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਸਵਰਾ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਨਾਂ ‘ਤੇ ਔਰਤਾਂ ‘ਤੇ ਹੋਏ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਠਹਿਰਾਉਣਾ ਗਲਤ ਹੈ। ਸਵਰਾ ਨੇ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਅਣਖ ਦੇ ਨਾਂ ‘ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਹੁੰਦੇ ਹਿੰਸਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਤਾਂ ਜੋ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਬਰਾਬਰੀ ਵਾਲਾ ਸਮਾਜ ਮਿਲ ਸਕੇ।
