ਚੀਨ ਨੇ ਨੇਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਲਗਾਏ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਤਿੱਬਤ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਇੱਕ ਡੈਮ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਕਾਰਨ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ਹੜ੍ਹ ਆਏ ਹਨ। ਚੀਨੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਅਫਵਾਹ ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੀ ਆਫਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ‘ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਸਪੱਸ਼ਟੀਕਰਨ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਖੰਡਨ
ਕਾਠਮੰਡੂ ਸਥਿਤ ਚੀਨੀ ਦੂਤਾਵਾਸ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਜਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚੀਨ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਡੈਮ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਨਾਲ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹ ਨਹੀਂ ਆਏ ਹਨ। ਨੇਪਾਲੀ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਡੈਮ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਵੱਧ ਗਿਆ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਚੀਨ ਨੇ ਨੇਪਾਲ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਹੜ੍ਹ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨਾ ਦੇਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਅਨੁਸਾਰ ਆਫਤ ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਤੱਥ ਦੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਟੁੱਟਣ ਅਤੇ ਭੂਚਾਲ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ
ਚੀਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨੇਪਾਲ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ 26 ਅਗਸਤ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਭੂਚਾਲ ਜਾਂ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਕਾਰਨ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ, ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਬਰਫ਼ ਦਾ ਮਲਬਾ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਿਆ।
ਇਸ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰੀ ਲੈਂਡਸਲਾਈਡ ਕਾਰਨ ਗੀਰੋਂਗ-ਰਸੂਵਾਗੜ੍ਹੀ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਮਲਬਾ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਹਾਅ ਵਧਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਭਾਰੀ ਤਬਾਹੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ।
ਤਬਾਹੀ ਦਾ ਘੇਰਾ ਅਤੇ ਜਾਨ-ਮਾਲ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ
ਇਸ ਅਚਾਨਕ ਆਏ ਹੜ੍ਹ ਅਤੇ ਮਲਬੇ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨਾਲ ਕਈ ਪਿੰਡ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਹਿ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸੜਕਾਂ, ਪੁਲ ਅਤੇ ਸਰਹੱਦੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਸਾਧਨ ਠੱਪ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਹੜ੍ਹ ਵਿੱਚ 175 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ 1300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਲਾਪਤਾ ਦੱਸੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਖਰਾਬ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ ਸੰਚਾਰ ਸਾਧਨਾਂ ਕਾਰਨ ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਲੋੜ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ
ਚੀਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਲਜ਼ਾਮਤਰਾਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ, ਸਗੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਨਾਂ ਬਚਾਈਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚਾਅ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਯਤਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਫਿਲਹਾਲ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਟੀਮਾਂ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨੀ ਤੱਥਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਘਟਨਾ ਦਾ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਕੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਆਫਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
