ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ
ਮੱਧ ਪੂਰਬ (Middle East) ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਕੁਝ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕਾ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਇਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧ ਰਹੇ ਟਕਰਾਅ ਕਾਰਨ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕ੍ਰੂਡ ਲਗਭਗ 84 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ‘ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਵੈਸਟ ਟੈਕਸਾਸ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ (WTI) ਲਗਭਗ 79 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ‘ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਪਿਛਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 15 ਫੀਸਦੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਕਮੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਾਹਤ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਸਥਿਤੀ ਅਜੇ ਵੀ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਰਿਫ਼ਾਈਨਰੀਆਂ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੂਟ
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਭਾਰਤੀ ਰਿਫ਼ਾਈਨਰੀਆਂ ਨੂੰ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਛੂਟ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਛੂਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਰੂਸੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਖੇਪਾਂ ਖ਼ਰੀਦਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਖਜ਼ਾਨਾ ਵਿਭਾਗ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਫ਼ੈਸਲਾ ਇਸ ਲਈ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਆਯਾਤ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਕਾਰਨ ਵਧੀ ਚਿੰਤਾ
ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਟਕਰਾਅ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ‘ਸਟਰੇਟ ਆਫ ਹੋਰਮੁਜ਼’ ‘ਤੇ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜਿੱਥੋਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਰੀਬ 20 ਫੀਸਦੀ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਲੰਘਦੀ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਕਈ ਟੈਂਕਰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਲੰਘਣ ਤੋਂ ਬਚ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਖ਼ਰਚੇ ਵੀ ਵਧ ਗਏ ਹਨ।
ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਰਾਹਤ
ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੀ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਰੂਸ ਭਾਰਤ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਕਲਪ ਬਣ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਲੱਖਾਂ ਬੈਰਲ ਰੂਸੀ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਟੈਂਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਰਿਫ਼ਾਈਨਰੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਘਟੇਗਾ।
