ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵੱਡਾ ਡਿਜੀਟਲ ਕਦਮ
ਖੇਡ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕ੍ਰਿਕਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (MPCA) ਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਤਕਨੀਕ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਐਮ.ਪੀ.ਸੀ.ਏ. ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮਹਾਂਆਰਿਆਮਨ ਸਿੰਧੀਆ ਨੇ ਇੰਦੌਰ ਵਿਖੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਲੀਗ (MPL) 2026 ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੰਮੇਲਨ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਕਨੀਕੀ ਬਦਲਾਅ ਨਾਲ MPCA ਖੇਡ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਟੈਲੈਂਟ ਹੰਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ AI ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸੰਸਥਾ ਬਣਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚੋਂ ਪੱਖਪਾਤ ਹੋਵੇਗਾ ਖ਼ਤਮ
ਇਸ ਨਵੇਂ ਡਿਜੀਟਲ ਮਾਡਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੋਣ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਅਕਸਰ ਸੂਬਾ ਪੱਧਰੀ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਪੱਖਪਾਤ ਅਤੇ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਦੇ ਆਰੋਪ ਲੱਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹੋਂ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ, ਇਹ AI ਸਿਸਟਮ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੇ ਦੌੜਾਂ, ਵਿਕਟਾਂ, ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਰੇਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਸਿਲੈਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਕਰੇਗਾ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਮਨੁੱਖੀ ਚੋਣ ਕਮੇਟੀ (Selectors) ਦਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸਿਲੈਕਟਰ AI ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾ ਕੇ ਕਿਸੇ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਚੁਣਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਬਾਹਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਠੋਸ ਕਾਰਨ ਦਰਜ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਚੋਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜਾਵੇਗੀ।
ਵਿੱਤੀ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਗਵਰਨੈਂਸ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ
ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ MPCA ਨੇ ‘ਇਮਰਜੈਂਟ’ (Emergent) ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ AI ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ (CEO) ਮੁਕੁੰਦ ਝਾਅ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਇਸ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਕਨੀਕ ਸਿਰਫ਼ ਚੋਣਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ, ਬਲਕਿ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਸੰਭਾਗ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਇਕਾਈਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਫੰਡਾਂ (Grants) ਦੀ ਵੰਡ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵੀ ਇਸੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਹਰ ਖਿਡਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਆਨਲਾਈਨ ਖਾਤਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਰਿਕਾਰਡ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇਗਾ।
ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ ਸਿਸਟਮ
ਇਸ AI ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਸਫਲ ਟੈਸਟ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੰਪੰਨ ਹੋਈ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਟੀ-20 ਲੀਗ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਨੇ ਮੈਚ ਐਨਾਲਿਟਿਕਸ ਅਤੇ ਡਾਟਾ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਐਮ.ਪੀ.ਸੀ.ਏ. ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਵੇਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਯਾਨੀ ਸਤੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਸੁਪਰ-ਸਮਾਰਟ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਾਰੇ 53 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਭਾਗੀ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਖੇਡ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੇਗਾ।
